جزئیات مذاکرات ایران و آمریکا در ژنو؛ شرط ایران برای توافق با تیم ترامپ

ماراتن دیپلماتیک در ژنو؛ جزئیات دور دوم مذاکرات مستقیم و غیرمستقیم ایران و آمریکا

شهر ژنو از امروز سه‌شنبه ۲۸ بهمن ۱۴۰۴، بار دیگر به کانون توجه دیپلماسی جهانی تبدیل شده است. هیئت‌های عالی‌رتبه ایران و ایالات متحده در حالی دور دوم گفتگوهای خود را آغاز می‌کنند که سایه سنگین تنش‌های نظامی اخیر و حضور چهره‌های بانفوذی همچون جراد کوشنر در تیم آمریکایی، حساسیت این نشست را دوچندان کرده است.

، این مذاکرات که با میانجی‌گری فعال عمان در محل سفارت این کشور در سوئیس برگزار می‌شود، دنباله توافقات اولیه در مسقط است. عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، با همراهی تیمی کامل از کارشناسان حقوقی، اقتصادی و فنی راهی ژنو شده تا بر سر لغو تحریم‌ها و حل چالش‌های هسته‌ای رایزنی کند.

ترکیب تیم‌های مذاکره‌کننده و غایبان بزرگ در سمت ایران، علاوه بر عراقچی، چهره‌هایی نظیر مجید تخت‌روانچی و کاظم غریب‌آبادی حضور دارند که نشان‌دهنده تمرکز تهران بر ابعاد حقوقی و سیاسی توافق است. در جبهه مقابل، استیو ویتکاف به عنوان نماینده ویژه دونالد ترامپ رهبری تیم آمریکایی را بر عهده دارد. حضور مشاوران ارشد ترامپ در این دور، نشان‌دهنده تمایل واشینگتن برای دستیابی به یک خروجی مشخص، هرچند تحت شرایط سخت‌گیرانه است.

خط قرمزهای تهران؛ از توان موشکی تا غنی‌سازی موضع رسمی دستگاه دیپلماسی ایران تغییر ناپذیر به نظر می‌رسد: مذاکرات صرفاً محدود به پرونده هسته‌ای است. تخت‌روانچی در حاشیه این نشست تاکید کرده است که توانمندی‌های دفاعی و موشکی ایران به هیچ عنوان بخشی از معامله نخواهد بود. ایران در پی مدلی است که در آن «رفع نگرانی از دستیابی به سلاح اتمی» با «رفع کامل تحریم‌های اقتصادی» معاوضه شود.

متغیرهای تاثیرگذار: از فشار اسرائیل تا حضور ناوهای آمریکایی همزمان با این گفتگوها، فضای منطقه همچنان ملتهب است. بنیامین نتانیاهو با تعیین شروط سخت‌گیرانه از جمله سقف ۳۰۰ کیلومتری برای برد موشک‌های ایران، سعی در تحت تاثیر قرار دادن روند مذاکرات دارد. از سوی دیگر، اعزام ناو هواپیمابر جرالد فورد به منطقه توسط پنتاگون، پیام‌های متناقضی را از سوی واشینگتن مخابره می‌کند؛ پیامی که میان دیپلماسی در ژنو و فشار نظامی در خلیج فارس در نوسان است.

دیدار فنی با گروسی؛ پیش‌درآمدی بر توافق؟ یکی از نقاط عطف پیش از شروع رسمی مذاکرات، دیدار مفصل عباس عراقچی با رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی بود. گروسی این گفتگوها را «عمیق و فنی» توصیف کرده است. به نظر می‌رسد حل اختلافات پادمانی میان ایران و آژانس، کلید اصلی باز شدن قفل مذاکرات سیاسی میان تهران و واشینگتن در روزهای آتی باشد.